Hər il iyulun 3-ü qlobal miqyasda Beynəlxalq Polietilen Paketdən İmtina Günü kimi qeyd olunur. Bu ekoloji tarixin təsis edilməsində əsas məqsəd bəşəriyyəti polietilen paketlərin yaratdığı qlobal təhlükələr barədə maarifləndirmək və birdəfəlik plastik torbalardan istifadəni minimuma endirməyə təşviq etməkdir.
Denizxeber.az bildirir ki, təəssüf ki, əksər insanlar bu torbalardan cəmi bir dəfə istifadə edərək ətraf mühitə atırlar. Yaranan ciddi fəsadlar səbəbindən bu gün dünyada təxminən 127 ölkə plastik torbaların dövriyyəsini qanunvericiliklə tənzimləyir, bəzi regionlarda isə onların istifadəsi tamamilə qadağan edilib.
Plastik çirklənmənin qlobal miqyası və ölkəmizdəki mövcud hüquqi tənzimləmələr barədə əsas faktlar aşağıdakı kimidir:
- Qlobal dəniz ekosisteminə zərbə: Araşdırmalara görə, hər il təxminən 8 milyon metrik ton plastik tullantı okean və dəniz sularına qarışır. Bu tullantılar təkcə balıqların və digər dəniz canlılarının məhv edilməsinə səbəb olmur, həm də mikroplastik şəklində qida zəncirinə daxil olaraq birbaşa insan sağlamlığı üçün ciddi təhlükə yaradır.
- Azərbaycanda mikron qadağası: Ölkəmizdə ekoloji təhlükəsizliyin təmin olunması məqsədilə 2021-ci il yanvarın 1-dən etibarən qalınlığı 15 mikronadək olan yüngül polietilen torbaların istehsalı, idxalı, həmçinin ticarət və xidmət obyektlərində istehlakçılara paylanması tamamilə qadağan olunub.
- Ödənişli paket sistemi: Plastik tullantıların həcmini azaltmaq və təkrar istifadə oluna bilən çantalara keçidi sürətləndirmək üçün Nazirlər Kabinetinin qərarı ilə 2023-cü il fevralın 15-dən etibarən market kassalarında ölçüsü 15-50 mikron olan polietilen torbalar müştərilərə ayrıca məhsul növü kimi yalnız ödənişli əsaslarla təqdim edilir.
Həyata keçirilən beynəlxalq və yerli məhdudiyyətlərə baxmayaraq, polietilen paketlər planetimiz üçün qlobal problem olaraq qalmaqdadır. Hər birimizi bu əlamətdar gündə dənizlərimizin təmizliyi və ekoloji tarazlıq naminə birdəfəlik plastiklərdən imtina etməyə, daha ekoloji alternativlərə üstünlük verməyə çağırırıq.
